โครงการสถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริ บ้านนาเกียน อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่
โครงการสถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริ
บ้านนาเกียน อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่
บ้านนาเกียน อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่
พระราชดำริ :
พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว
ความเป็นมาของโครงการ :
หมู่บ้านนาเกียน เป็นพื้นที่ราบหุบเขาที่อุดมสมบูรณ์ เนื่องจากมีน้ำแม่ฮองไหลผ่าน เหมาะแก่การทำการเกษตร เมื่อประชากรเพิ่มขึ้น จึงเกิดปัญหาการบุกรุกทำลายป่าต้นน้ำลำธารเป็นจำนวนมาก เมื่อความต้องการใช้ทรัพยากรมีมากขึ้น การบุกรุกแผ้วถางป่าจึงเป็นไปอย่างต่อเนื่อง กอปรกับการทำการเกษตรของราษฎรที่ไม่ถูกหลักวิชาการและขาดการบริหารจัดการที่ดี ทำให้เกิดปัญหาสภาพดินเสื่อมคุณภาพและปัญหาการขาดแคลนน้ำในฤดูแล้ง
จากปัญหาที่เกิดขึ้น ทำให้ราษฎรในพื้นที่มีความเดือนร้อนเนื่องจากการขาดแคลนน้ำในการอุปโภคและบริโภค และผลผลิตทางการเกษตรลดต่ำลง ด้วยเหตุนี้เองสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ จึงมีพระราชดำริให้จัดตั้งสถานีพัฒนาการเกษตรที่สูง ตามพระราชดำริ บ้านนาเกียน เมื่อวันที่ 14 กุมภาพันธ์ 2548 โดยทรงพระกรุณาฯโปรดเกล้าฯ ให้ท่านผู้หญิงจรุงจิตต์ ทีขะระ รองราชเลขานุการในพระองค์ พล.อ.ณพล บุญทับ รองสมุหราชองครักษ์ เป็นผู้แทนพระองค์ไปตรวจพื้นที่และได้อัญเชิญแนวพระราชดำริของสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ ในการจัดตั้งสถานีฯ มามอบให้แก่คณะทำงาน
ที่ตั้งของโครงการ :
สถานีพัฒนาการเกษตรที่สูงตามพระราชดำริ บ้านนาเกียน ตั้งอยู่หมู่ที่ 3 ตำบลนาเกียน อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่ จุดที่ตั้งสถานี พิกัด UTM X 409340 Y 1967014 มีพื้นที่รับผิดชอบทั้งสิ้น 15,784 ไร่
วัตถุประสงค์ :
1. จัดหาน้ำเพื่อการเกษตร อุปโภค – บริโภค แก่ราษฎร
2. ฟื้นฟูสภาพป่าและสภาพแวดล้อม
3. พัฒนาและส่งเสริมอาชีพ
4. ส่งเสริมการทำการเกษตร ให้ถูกต้องตามหลักวิชาการ
ลักษณะภูมิประเทศ :
ที่ตั้งสถานีฯ มีความสูงจากระดับน้ำทะเลปานกลางระหว่าง 1,20 – 1,600 เมตร ส่วนพื้นที่ของหมู่บ้านซึ่งทั้ง 3 กลุ่มบ้านรวมกันเป็นบ้านนาเกียน หมู่ที่ 3 ต.นาเกียน อ.อมก๋อย จ.เชียงใหม่ พื้นที่บริเวณหมู่บ้านนาเกียนเป็นพื้นที่ราบระหว่างหุบเขา มีพื้นที่ประมาณ 1,200 ไร่ มีลำน้ำแม่ฮองไหลผ่านตลอดปี ใช้เป็นพื้นที่ทำนาและที่อยู่อาศัย ซึ่งทั้งหมดจะไหลลงสู่แม่น้ำสาละวิน ลักษณะของหินเป็นหินกรวดและหินแกรนิตที่ผุพัง ลักษณะของดินเป็นดินร่วนปนทรายและดินลูกรัง เกาะยึดตัวกันแบบหลวมๆ มีอัตราการเสี่ยงต่อการพังทลายและการชะล้างหน้าดินหากขาดสิ่งปกคลุมหน้าดิน
ลักษณะภูมิอากาศ :
สภาพภูมิอากาศนั้น บ้านนาเกียนมีอุณหภูมิเฉลี่ยประมาณ 20 องศาเซลเซียส ในฤดูฝนสภาพอากาศมีความชื้นสูง มีปริมาณน้ำฝนเฉลี่ยตลอดทั้งปี 1,300 มิลลิเมตร
ผลการดำเนินงาน :
มี 2 ส่วน คือ การใช้งบปกติ และการใช้งบ กปร.
งบปกติ
1.ปลูกป่าไม้ทดแทน - ไร่
2.ปลูกป่าใช้สอย - ไร่
3.ปรับปรุงระบบนิเวศต้นน้ำ 750 ไร่
4.ปรับปรุงระบบนิเวศต้นน้ำ 2-6 ปี 4,350 ไร่
5.ปรับปรุงระบบนิเวศต้นน้ำ 7-10 ปี 750 ไร่
6.บำรุงป่าใช้สอย 1,700 ไร่
7.บำรุงสวนเดิมอายุ 2-6 ปี 1,200 ไร่
8.บำรุงสวนเดิมอายุ 7-10 ปี 500 ไร่
9.ปลูกป่าหวาย - ไร่
10.บำรุงป่าหวายอายุ 2-6 ปี 1,050 ไร่
11.ฝายผสมผสาน 30 แห่ง
12.ฝายกึ่งถาวร - แห่ง
13.เพาะชำหญ้าแฝก - กล้า
14.แนวกันไฟ 30 กม.
งบ กปร.
1.ปลูกป่าไม้ทดแทน 700 ไร่
2.ปลูกป่าใช้สอย 700 ไร่
3.ปรับปรุงระบบนิเวศต้นน้ำ 2,400 ไร่
4.ปรับปรุงระบบนิเวศต้นน้ำ 2-6 ปี - ไร่
5.ปรับปรุงระบบนิเวศต้นน้ำ 7-10 ปี - ไร่
6.บำรุงป่าใช้สอย - ไร่
7.บำรุงสวนเดิมอายุ 2-6 ปี - ไร่
8.บำรุงสวนเดิมอายุ 7-10 ปี - ไร่
9.ปลูกป่าหวาย 600 ไร่
10.บำรุงป่าหวายอายุ 2-6 ปี - ไร่
11.ฝายผสมผสาน 600 แห่ง
12.ฝายกึ่งถาวร 15 แห่ง
13.เพาะชำหญ้าแฝก 300,000 กล้า
14.แนวกันไฟ 50 กม.
ผลสัมฤทธิ์ของโครงการ (ตั้งแต่ ปี พ.ศ. 2547 – 2556) :
สรุปผลสัมฤทธิ์ด้านคุณภาพชีวิต
จากผลการดำเนินงาน ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2548 – 2556 สามารถทำให้ราษฎร มีข้าว พืชผักและอาหารโปรตีนในการอุปโภคและบริโภคอย่างเพียงพอ มีการทำการเกษตรอย่างถูกหลักวิชาการ มีความรู้เนื่องจากได้รับการศึกษาอย่างทั่วถึง สามารถเพิ่มรายได้ให้กับราษฎร มีอาชีพเสริม ไม่เกิดปัญหาอาชญากรรม เป็นการยกระดับคุณภาพชีวิตให้ดีขึ้นจากเดิม
สรุปผลสัมฤทธิ์ด้านการอนุรักษ์ ฟื้นฟู ทรัพยากรธรรมชาติ และสิ่งแวดล้อม
1. พื้นที่ความสูงจากระดับน้ำทะเลปานกลาง 1,200 – 1,600 เมตร ทำการอนุรักษ์ฟื้นฟูให้เป็นป่าต้นน้ำ ได้ถึง 5,150 ไร่
2. เกิดความหลากหลายทางระบบนิเวศของพืชพรรณ และสัตว์ป่า ที่หายาก เช่น มีนกเงือก และ ชะนี เข้ามาอาศัยเพิ่มมากขึ้น เป็นต้น
3. แหล่งน้ำลำธารมีคุณภาพดีไม่มีการปนเปื้อนของสารเคมี ผ่านเกณฑ์การตรวจสอบจากกรมประมง ก่อนเริ่มดำเนินการลำห้วยแม่ฮองมีปริมาณน้ำน้อยมาก หลังจากตั้งสถานีฯแล้ว มีสภาพความอุดมสมบูรณ์ของป่าไม้เพิ่มขึ้น ทำให้มีปริมาณน้ำท่าอย่างเพียงพอแก่การอุปโภคและบริโภค รวมทั้งด้านการเกษตร มีการไหลตลอดทั้งปี โดยอัตราการไหลของน้ำ เฉลี่ยทั้งปีเท่ากับ 1,416,385 ลบ.ม/วัน
ที่มาของข้อมูล :
ความคิดเห็น
แสดงความคิดเห็น